Category Archives: Wypożyczalnia


  1. Muzeum
  2. >
  3. Wypożyczalnia

Wystawa biograficzna „Wincenty Witos (1874-1945)”

poniedziałek – piątek
08:30 – 15:30
kontakt
Al.Wilanowska 204
02-730 Warszawa

 

Wystawa biograficzna „Wincenty Witos (1874-1945)” – poświęcona została jednej z najbardziej niezwykłych postaci polskiej sceny politycznej XX wieku – niekwestionowanemu przywódcy polskich chłopów, zajmującemu czołowe miejsce wśród najwybitniejszych polityków Polski międzywojennej. Uznany on został – obok Romana Dmowskiego, Ignacego Jana Paderewskiego, Józefa Piłsudskiego i Macieja Rataja – za jednego z pięciu „Ojców Odnowicieli Rzeczypospolitej Polskiej”.

Prezentując liczne fotografie, dokumenty archiwalne i materiały ilustracyjne ze zbiorów Zakładu Historii Ruchu Ludowego i Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego, w syntetycznym ujęciu ukazuje koleje życia i rozwój kariery politycznej Wincentego Witosa i jego zasługi w walce o odrodzenie się Niepodległej i jej obronę w wojnie polsko-bolszewickiej z lat 1919-1921. Szczególnie zaakcentowane zostały okresy w jego życiu związane z walką o prawo, sprawiedliwość i demokrację, a także wartości patriotyczne w myśli politycznej, publicystyce i praktyce działania.

W ekspozycji przedstawiono także wzrost autorytetu i rozwój legendy Wincentego Witosa wśród polskich chłopów, mało znane epizody z jego życia w latach okupacji i pierwszych miesiącach powojennych, a także wieloletnie starania działaczy ludowych o przywrócenie pamięci o tym wybitnym chłopskim przywódcy po skazaniu go przez komunistów na zapomnienie i wymazanie z pamięci historycznej polskiego społeczeństwa.

Wystawa składa się z 35 plansz formatu 70 x 100.

  1. Muzeum
  2. >
  3. Wypożyczalnia

„Ludowiec z wyboru” Stanisław Osiecki – minister i parlamentarzysta ruchu ludowego (1875-1967)

poniedziałek – piątek
08:30 – 15:30
kontakt
Al.Wilanowska 204
02-730 Warszawa

 

Wystawa jest poświęcona ważnemu działaczowi ruchu ludowego, turystycznego i sportowego Stanisławowi Osieckiemu. Poprzez liczne fotografie i dokumenty osobiste zaprezentowano jego niezwykle aktywne życie w licznych organizacjach społecznych i politycznych, które odgrywały istotną rolę w dziejach Polski XX wieku.

Materiały zaprezentowane w wystawie pochodzą ze zbiorów Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego, Archiwum Zakładu Historii Ruchu Ludowego oraz Muzeum Sportu i Turystyki w Warszawie.

Wystawa składa się z 14 plansz formatu 70 x 100.

  1. Muzeum
  2. >
  3. Wypożyczalnia

Stanisław Skarżyński. Historyczny lot przez Atlantyk 1933-2013

poniedziałek – piątek
08:30 – 15:30
kontakt
Al.Wilanowska 204
02-730 Warszawa

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego prezentuje nową wystawę, która powstała w 80. rocznicę lotu przez Atlantyk kpt. pilota Stanisława Skarżyńskiego. Ekspozycja zawiera fakty z życia S. Skarżyńskiego, z jego młodości jak i lat późniejszych aż do tragicznej śmierci. Oprócz wydarzeń z życia osobistego wystawa prezentuje wojskową karierę Skarżyńskiego, jego zainteresowanie lotnictwem.
Stanisław Skarżyński (1899-1942) w 1918 roku wstąpił do Wojska Polskiego (chociaż już wcześniej działał w różnych szkolnych organizacjach niepodległościowych) i od tego momentu jego życie powiązane było z wojskiem, a w szczególności z lotnictwem. Wielokrotnie był odznaczany nie tylko w Polsce ale także za granicą we Francji, Rumunii. To pierwszy Polak, który przeleciał Atlantyk na jednomiejscowym samolocie RWD-5bis ustanawiając przy tym światowy rekord odległości lotu. Wystartował z zachodniego wybrzeża Afryki (Saint Louis w Senegalu) a wylądował w Maceió w Brazylii. Przelot trwał 20 godz. 30 min., z czego 17 godz. 15 min. nad oceanem. W ten sposób – wynikiem 3 582 km – ustanowił międzynarodowy rekord odległości w klasie II samolotów turystycznych, o masie własnej do 450 kg.

Wystawa składa się z 28 plansz o wymiarach 100×70.

  1. Muzeum
  2. >
  3. Wypożyczalnia

Tadeusz Chciuk-Celt. Ostatni emisariusz

poniedziałek – piątek
08:30 – 15:30
kontakt
Al.Wilanowska 204
02-730 Warszawa

„Ostatni emisariusz – Tadeusz Chciuk-Celt. 1916-2001” to wystawa pozwalająca na bliższe poznanie postaci ostatniego prezesa PSL na Uchodźstwie.Składa się z 80 plansz 100cm x 70cm.

Tadeusz Chciuk-Celt (1916 – 2001) to postać legendarna: „biały kurier”, cichociemny, pracownik RadiaWolna Europa, a od 1988 r. prezes PSL na Uchodźstwie.

W czerwcu 1939 r. uzyskał tytuł magistra prawa na lwowskim Uniwersytecie Jana Kazimierza. Ukończył równolegle kurs dyrygentury w tamtejszym konserwatorium. Zimą 1939/1940 należał do grupy „białych kurierów”, zapewniających łączność między krajem a władzami polskimi na obczyźnie. To on dostarczył na Zachód pierwsze precyzyne informacje o masowych wywózkach ludności polskiej. W maju 1940 r. przedostał się do Francji, gdzie wstąpił do Armii Polskiej. W Wielkiej Brytanii zgłosił się na ochotnika jako kurier. W nocy 27/28 grudnia 1941 r. wylądował wraz z pięcioma innymi cichociemnymi w okupowanej Polsce. W czerwcu 1942 r. wyruszył z powrotem do Londynu, po przeprowadzeniu szeregu rozmów z przywódcami polskich stronnictw politycznych. Do Londynu dotarł po roku. Powierzono mu obowiązki kierownika kurierów. Rozpoczał też pracę w zespole rozgłośni radiowej „Świt”, mającej za zadanie dezinformację Niemców. W kwietniu 1944 r. został ponownie wysłany do Warszawy jako osobisty wysłannik premiera Stanisława Mikołajczyka. Najważniejszym celem tej wyprawy było zaznajomienie władz podziemnych o sytuacji międzynarodowej po konferencji w Teheranie. W lipcu wrócił do Londynu samolotem, który lądował w ramach operacji „Wildhorn III” („Most III”).

W grudniu 1945 r. wrócił do Polski jako sekretarz Misji do Spraw Demobilu. W kwietniu następnego roku został razem z żoną aresztowany przez UB. Po uwolnieniu w dwa miesiące później Chciukowie wyjechali do Krakowa. Ze względu na nasilające się represje wobec działaczy ludowych, we wrześniu 1948 r. zdecydowali się uciec do Francji.

Od lutego 1952 r. pracował w Radio Wolna Europa w Monachium, przygotowując audycje dla polskich chłopów. W 1988 został, jak się okazało ostatnim, prezesm PSL na Uchodźstwie.

Wystawa składa się z 84 plansz formatu 70 x 100.

  1. Muzeum
  2. >
  3. Wypożyczalnia

Wielki Strajk Chłopski 1937 r. W 70. rocznicę

poniedziałek – piątek
08:30 – 15:30
kontakt
Al.Wilanowska 204
02-730 Warszawa

Skutki wielkiego kryzysu gospodarczego w II Rzeczypospolitej w latach trzydziestych XX w. szczególnie dotkliwie odczuli chłopi. Wewnętrzna polityka rządów sanacji uczyniła z chłopów obywateli niższej kategorii, zaś wieś zepchnęła do ekonomicznej nędzy. Między sanacją a opozycją demokratyczną trwała walka polityczna o kształt Polski.
W warunkach potęgującej się nędzy na wsi i wyraźnego lekceważenia chłopskich postulatów, w walce z reżimem coraz częściej zaczęto posługiwać się bronią zapożyczoną od robotników – organizując strajki, które polegały na bojkocie targów oraz wstrzymaniu dowozu produktów rolnych do miast.
Aby zapobiec szybkiemu narastaniu przejawów niezadowolenia i nastrojów opozycyjnych w społeczeństwie reżim Piłsudskiego coraz częściej uciekał się do policyjnego terroru, przemocy i represji. Zamiast mediatorów do chłopów i ludowców wysłano uzbrojone oddziały policji i wojska.
Lista ofiar walki wsi polskiej z sanacyjnymi rządami w latach trzydziestych jest długa. Do szczególnie drastycznych wydarzeń doszło podczas dwóch fal strajków chłopskich, jakie miały miejsce w latach 1932-1933 (Łapanów, Lubla, tzw. powstanie ropczyckie, powstanie leskie, strajki rolne, targowe i leśne) i 1936-1937. Lista ofiar walki wsi polskiej z sanacyjnymi rządami w latach trzydziestych to ponad stu zamordowanych chłopów i wiele spacyfikowanych wsi.
***

Obradujący w Warszawie 17 stycznia 1937 r. Nadzwyczajny Kongres Stronnictwa Ludowego opracował nową taktykę w walce z sanacją. Upoważnił on Naczelny Komitet Wykonawczy Stronnictwa w razie niespełnienia istotnych postulatów ludowców do zorganizowania powszechnego strajku rolnego o charakterze politycznym. W specjalnej uchwale żądano demokratyzacji ustroju państwa, udzielenia amnestii dla polityków skazanych w procesie brzeskim, zmiany konstytucji i ordynacji wyborczej do sejmu o senatu, likwidacji dyktatorskiej formy rządów. Przygotowaniami do strajku kierował wiceprezes SL Stanisław Mikołajczyk. Nad wszystkim czuwał w Czechosłowacji Wincenty Witos, który poprzez kurierów słał swe instrukcje i rady.
15 sierpnia 1937 r. w całej Polsce odbyły się wiece z okazji obchodów Święta Czynu Chłopskiego (udziału chłopów w wojnie polsko-bolszewickiej). Proklamowano na nich 10-dniowy powszechny strajk chłopski. Przez 10 dni chłopi mieli powstrzymać się od dostarczania produktów rolnych do miasta. Zorganizowane pikiety miały „pouczać” łamistrajków oraz blokować drogi dojazdowe do miast.
Strajk objął swoim zasięgiem 10 województw (najliczniej wystąpili chłopi w Małopolsce). Policja odnotowała 188 zgromadzeń. W akcji strajkowej wzięło udział kilka milionów chłopów narodowości polskiej, białoruskiej i ukraińskiej. Do strajkujących przyłączyli się robotnicy folwarczni z drobnych zakładów przetwórstwa i budowlanych. Robotnicy z Krakowa zorganizowali potężną manifestację solidarnościową.
Wielki Strajk Chłopski był wydarzeniem wyjątkowym w nowożytnych dziejach Polski i Europy. Był największą akcją polityczną, najbardziej masowym głosem protestu w dziejach II Rzeczypospolitej. Domagano się m.in.: zmiany konstytucji, rozwiązania organów uchwałodawczych, likwidacji rządów dyktatorskich – w sferze politycznej; wprowadzenia sprawiedliwego podziału dóbr społecznych, prawa do pracy – w sferze społecznej.
Władze państwowe początkowo strajk zlekceważyły. Jednakże po nasileniu się akcji paraliżującej życie gospodarcze przystąpiły do rozprawy ze strajkującymi chłopami. Bilans strajku był tragiczny. Od kul policji zginęło 44 chłopów, 5 tysięcy aresztowano, 617 uwięziono. Spacyfikowano 700 gospodarstw. Policja zastosowała wobec ludowców zasadę zbiorowej odpowiedzialności.
Wielki Strajk Chłopski w sierpniu 1937 r. okazał się sukcesem organizacyjnym ludowców. Pokazał wielką determinację i siłę wśród chłopów.
Pomimo represji i ofiar Kongres SL w 1938 r. podjął uchwałę o ponownym przeprowadzeniu strajku. Do jego realizacji jednakże nie doszło. Nad Polską zawisła groźba najazdu niemieckiego i działania SL oraz jego przywódców skupiły się wokół spraw obrony kraju. Uczestnicy, organizatorzy, komendanci i członkowie Chłopskiej Straży Porządkowej Wielkiego Strajku Chłopskiego w sierpniu 1937 r. w chwilach trudnych dla Polski, które wkrótce nadeszły, okazali wielki patriotyzm. Po wybuchu II wojny światowej walczyli z okupantem hitlerowskim i sowieckim, byli organizatorami konspiracyjnego ruchu ludowego i żołnierzami jego siły zbrojnej – Batalionów Chłopskich. Po wojnie zaś podjęli walkę z komunistami o wolność i suwerenność Polski w szeregach Polskiego Stronnictwa Ludowego pod kierownictwem Stanisława Mikołajczyka.

Wystawa składa się z 43 plansz formatu 70 x 100.

  1. Muzeum
  2. >
  3. Wypożyczalnia

Jan Eugeniusz Zumbach (1915-1986)

poniedziałek – piątek
08:30 – 15:30
kontakt
Al.Wilanowska 204
02-730 Warszawa

Przed dziewięćdziesięcioma laty w podwarszawskim wówczas Ursynowie przyszedł na świat niezwykły człowiek: przez Winstona Churchila zaliczony do grona nielicznych, którym tak wielu zawdzięczało tak wiele; przez kolegów pilotów nazwany Kaczorem Donaldem; zaś w Afryce znany jako Mister John Brown.

Jan Zumbach: sercem – Polak, rodem – Szwajcar, jako pilot – świata obywatel.

Pragnienie niezwykłych przeżyć – wbrew woli rodziny – przywiodło go do lotnictwa; brawura i niezwykła odwaga zapewniły mu powietrzne zwycięstwa; a szczęście sprzyjało ciągle nowym przygodom.

Nieprzypadkowo otwarcia wystawy dokonano na początku września, bowiem to właśnie 1 września piloci Dywizjonu 303 obchodzili swoje święto. Również we wrześniu 1940 roku, Jan Zumbach dokonywał swych pierwszych zestrzeleń samolotów nieprzyjaciela w bitwie o Anglię. Ale wrzesień to także i smutna chwila złożenia prochów Jana Zumbacha na warszawskich Powązkach w 1986 r.

„Nazywam się Jan Zumbach. Niemal każdy, słysząc to nazwisko przyznaje, że nie jest ono spotykane zbyt często. Co ciekawsze należy do człowieka, który ze względu na autentyczne szwajcarskie pochodzenie jest również szwajcarskim obywatelem, ale z racji miejsca urodzenia, związków rodzinnych i wychowania czuje się wyłącznie Polakiem”. Cytat witający zwiedzających zachęca ich do zapoznania się z ciekawym życiorysem Jana Zumbacha.

Wystawa, przygotowana przez Ewę Marcinkowską i Tadeusza Chwalińskiego, przedstawia nie tylko biografię tytułowego bohatera, ale także zbiór pamiątek dotyczących Dywizjonu 303. Do jej realizacji wykorzystano zbiory: Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie, Centralnej Biblioteki Wojskowej w Warszawie, Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego w Warszawie oraz materiały z publikacji: Olson Lynne, Cloud Stanley, Sprawa honoru: Dywizjon 303 Kościuszkowski, Warszawa 2004; Zieliński Józef, 303 Dywizjon Myśliwski Warszawski im. Tadeusza Kościuszki, Warszawa 2003; Zumbach Jan, Ostatnia walka: moje życie jako lotnika, przemytnika i poszukiwacza przygód, Warszawa 2000; Matusiak Wojtek, Donaldy Zumbacha, Warszawa; Fiedler Arkady, Dywizjon 303, Poznań 1965.
Po wernisażu w muzeum w kościele św. Katarzyny na Służewie, odbyło się uroczyste odsłonięcie tablicy pamiątkowej podpułkownika dyplomowanego pilota Jana Zumbacha.

Wystawa składa się z 10 plansz formatu 70 x 100.

  1. Muzeum
  2. >
  3. Wypożyczalnia

Jędrzejowa nuta nigdy nie zaginie. Pamięci Jędrzeja Cierniaka (1886 – 1942)

poniedziałek – piątek
08:30 – 15:30
kontakt
Al.Wilanowska 204
02-730 Warszawa

Przedstawione na planszach dokumenty, fotografie, prasa obrazują życie i działalność Jędrzeja Cierniaka. Na ekspozycji prezentujemy jego drogę życiową. Wielostronnie uzdolniony artysta ( zdolności muzyczne, literackie, malarskie) już w szkole interesował się folklorem i sztuką ludową. W czasie studiów pracował w Akademickim Kole Towarzystwa Szkoły Ludowej w sekcjach odczytowej i teatru ludowego. Należał do Czytelni Akademickiej im. A. Mickiewicza w Krakowie.

W 1914-1917 służył w Legionach Polskich, po ich rozwiązaniu wyjechał nielegalnie do Warszawy.

W latach 1917-1927 był nauczycielem języka polskiego i łaciny oraz zastępcą dyrektora (tzw. inspektorem) Gimnazjum Wojciecha Górskiego. W tym okresie organizował z młodzieżą szkół średnich pierwsze w Warszawie widowiska teatralne oparte na treściach i motywach polskiego folkloru ludowego, opracował widowiska folklorystyczne wystawiane również za granicą m.in. w 1927r. w Bułgarii i Turcji, w 1928r. na Węgrzech, w Jugosławii i Austrii, a w 1929r. na Powszechnej Wystawie Krajowej w Poznaniu.

W latach 1927-1939 był wizytatorem w Ministerstwie Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego w zakresie oświaty dorosłych ze specjalnością w dziedzinie teatrów ludowych oraz internatowych uniwersytetów ludowych. Związany ze wsią i ruchem ludowym, po zjednoczeniu w 1931r. był członkiem Stronnictwa Ludowego, współpracował z Centralnym Związkiem Młodzieży Wiejskiej, następnie ze Związkiem Młodzieży Wiejskiej RP jako wykładowca licznych kursów dla działaczy młodzieżowych, nauczycieli wiejskich, dla prowadzących zespoły teatru ludowego w środowiskach ich pracy oraz dla instruktorów i działaczy społeczno-teatralnych. Był twórcą koncepcji ustrojowej społecznego ruchu teatralnego w Polsce. Od kwietnia 1929r. inicjator
i organizator Instytutu Teatrów Ludowych w Warszawie, prezes jego Zarządu. Twórca koncepcji artystycznej dorocznych ogólnokrajowych obchodów dożynkowych.

W latach 1923-1939 redaktor miesięcznika „Teatr Ludowy”.

Do końca swego życia utrzymywał bliski kontakt ze wsią rodzinną, współdziałał w budowie domu ludowego, inspirował jego działalność, zorganizował bibliotekę, opiekował się miejscową kapelą ludową.

W okresie okupacji hitlerowskiej od stycznia 1940r. pracował w Szkole Powszechnej w Warszawie na Targówku, członek Komisji Oświaty Stronnictwa Ludowego „Roch”, współtwórca utworzonego w 1940r. konspiracyjnego Ludowego Instytutu Oświaty i Kultury, oraz pierwszy prezes jego Zarządu.

22 kwietnia 1941r. w niewyjaśnionych okoliczności zostaje aresztowany i osadzony na Pawiaku. Stracono go niespodziewanie. Za zabicie dwóch Niemców na ulicach Warszawy, Niemcy zarządzili odwetową akcję represyjną, wówczas wywieziono 100 polskich zakładników i zamordowano ich 2 marca 1942r. Wśród nich był także Jędrzej Cierniak, pochowano go w niewiadomej wspólnej mogile. Władysław Bartoszewski w książce „Warszawski pierścień śmierci” przypuszcza, że egzekucji dokonano na terenie obozu w Treblince.

Wystawa objazdowa, 18 plansz o wym. 100 x 70 cm.

Autorem wystawy jest Karolina Sikora.

  1. Muzeum
  2. >
  3. Wypożyczalnia

Tadeusz Kościuszko – w kręgu tradycji ludowej i narodowej

poniedziałek – piątek
08:30 – 15:30
kontakt
Al.Wilanowska 204
02-730 Warszawa

Wystawa „Tadeusz Kościuszko – w kręgu tradycji ludowej i narodowej” została zorganizowana w 220. rocznicę bitwy racławickiej. Zgromadzone muzealia ukazują drogę podkrakowskich włościan z gospodarstwa wiejskiego na pole bitewne, by przez Manifest Połaniecki, chorągiew grenadierów krakowskich z napisem „Żywią y bronią” stać się ważną treścią w patriotycznym wychowaniu Polaków przez dwa wieki.

Legenda o zwycięskim ataku kosynierów pod Racławicami, była rozwijana i osadzana w świadomości historycznej Polaków przez literaturę, sztukę oraz działalność stronnictw ludowych.

Włościanie z kosami na sztorc atakujący regularne wojsko rosyjskie, uświadomiły Kościuszce i jego następcom walczącym o niepodległość, że bez chłopów szanse na zwycięską walkę są niewielkie.

To było zasadniczym powodem wydania słynnego Uniwersału Połanieckiego ( 7 maja 1794r.), w którym włościanom nadano wolność osobistą, ograniczoną licznymi obwarowaniami ale jednak wolność. To także zapoczątkowało trwającą przez ponad dwieście lat legendę racławicką.

Zgromadzone muzealia – obraz Jana Styki, współtwórcy „Panoramy racławickiej”, zatytułowany „Bitwa pod Racławicami” a przedstawiający atak kosynierów na armaty rosyjskie; gobelin „Powstanie Kościuszkowskie” wykonany przez Hannę Dylicką wg projektu artysty plastyka Stanisława Michno ze zbioru tkanin artystycznych „Zrywy niepodległościowe”; bilety skarbowe, portret „Wojciecha Bartosza” aut. E. Maciałowicza, obraz Walerego Eljasza Radzikowskiego „Tadeusz Kościuszko w więzieniu”; Mariana Nowickiego „Modlitwa” (ilustracja hasła „Żywią i Bronią”); rysunki Stanisława Praussa, sztandary stronnictw ludowych i wiele innych unikatowych i bezcennych muzealiów – dokumentują związki między Racławicami, Połańcem i legendą racławicką akcentując także przyczyny, dla których stały się one przesłanką tworzącego się w sto lat później ruchu ludowego.

Wystawa składa się z 23 plansz formatu 70 x 100.

  1. Muzeum
  2. >
  3. Wypożyczalnia

Wincenty Witos trzykrotny premier RP

poniedziałek – piątek
08:30 – 15:30
kontakt
Al.Wilanowska 204
02-730 Warszawa

Wystawa poświęcona została jednej z najwybitniejszych postaci polskiego ruchu ludowego i życia politycznego kraju w XX wieku. Dokumenty, prasa oraz liczne fotografie ukazują okoliczności powołania i działalność rządów W. Witosa w latach 1920-1926 w trzech odsłonach.

Od 24 lipca 1920r. do 13 września 1921r. był premierem koalicyjnego Rządu Obrony Narodowej, kładąc niepodważalne zasługi dla wzmocnienia potencjału obronnego państwa, konsolidacji społeczeństwa i wsparcia wysiłku wojennego Rzeczpospolitej przez masy chłopskie. W okresie kierowania przez Witosa państwem doszło do uchwalenia przez Sejm Konstytucji Marcowej, podpisania pokoju z Rosją Radziecką, zainicjowano prace nad Konkordatem z Watykanem, przeprowadzono Plebiscyt na Górnym Śląsku, ujednolicono administrację państwową i szkolną. W listopadzie 1922r. doprowadził do układu z Chrześcijańskim Związkiem Jedności Narodowej (endecją) na mocy którego Maciej Rataj został Marszałkiem Sejmu.

Od 28 maja do 14 grudnia 1923r. kierował gabinetem centroparwicowym, opartym na koalicji PSL „Piast” i endecji. Z uwagi na wielkie problemy gospodarcze, hiperinflację, napięcia społeczne i rozłamy we własnym stronnictwie nie udało się posunąć naprzód kwestii reformy rolnej.

10 maja 1926 r. zdecydował się po raz trzeci na objęcie kierownictwa rządu, obalonego przez zbrojny przewrót Józefa Piłsudskiego (15 maja).

Po kilku tygodniach W.Witos powraca do czynnej działalności politycznej i organizacyjnej w szeregach PSL”Piast”. W latach 1929-1930 należał do współinicjatorów i czołowych organizatorów bloku Centrolewu. W latach trzydziestych XX w. stał się symbolem antysanacyjnej postawy całej wsi i niekwestionowanym przywódcą chłopów polskich.

Był uhonorowany najwyższymi odznaczeniami polskimi, m.in. Orderem Orła Białego w 1921r.

Wystawa składa się z 15 plansz formatu 70 x 100.

  1. Muzeum
  2. >
  3. Wypożyczalnia

Śladami Naszych Ojców, wieś w czarno-białej fotografii

poniedziałek – piątek
08:30 – 15:30
kontakt
Al.Wilanowska 204
02-730 Warszawa

Śladami naszych ojców – wieś w czarno-białej fotografii, to wystawa śladami kultury materialnej wsi polskiej, budowanej w pocie czoła – w soli ziemi czarnej – przez jej mieszkańców.

Kultura ludowa jest jednym z podstawowych składników kultury narodowej. Jej odrębność i specyficzność miała zawsze i ma do dzisiaj, bardzo istotny wpływ na kształtowanie się tożsamości kultury narodowej. Dlatego w przeddzień wejścia Polski do Unii Europejskiej warto przypomnieć obraz dziedzictwa naszej wsi. Wystawa obrazuje żywot społeczności wiejskiej na tle przyrody i w łączności z pracą. Pokazuje ulotność przeszłości, która nieuchronnie uchodzi w niepamięć, nawiązuje do wspomnień i nostalgii po dawnych latach.

MHPRL przejęło bogaty zbiór zdjęć, który powstał w latach 70. i 80. XX w., w wyniku rozpisania przez redakcję „Zielonego Sztandaru” konkursu na fotografię chłopów polskich. Ze względu na różnorodną tematykę zdjęć zbiór posiada istotną wartość kulturową i historyczną. Dokumentują one kulturę materialną wsi polskiej, a co najważniejsze są świadectwem wydarzeń, które kształtowały jej dzieje, są obrazem wsi, która odchodzi już do skansenów.

Warto podkreślić, że obrazy te pochodzą ze różnych zakątków Polski, dlatego oddają wyjątkowy klimat regionów. Fotografie są zróżnicowane tematycznie. Ilustrują życie chłopa polskiego w XX wieku: zarówno epizody z życia osobistego, jak i w społeczności lokalnej. Osobnym tematem są zdjęcia przedstawiające pracę na roli i krajobrazy wiejskie. Tematy te przenikają się, tworząc fotograficzną opowieść o życiu na wsi.

Wystawa została ułożona według pięciu tematów: ziemia – praca na ziemi, jedyne jestestwo chłopa, w którym zamyka się sens chłopskiego istnienia; dom – nostalgiczne wiejskie chaty naszych dziadków i ojców, nierzadko kryte jeszcze strzechą, symbol bezpieczeństwa rodzinnego; droga – piaszczysta, brukowana, z czasem i postępem zamieniająca się w asfalt, z przydrożnymi drzewami, towarzysząca od zawsze człowiekowi; krajobraz – pejzaże wsi, stare, dumne wiatraki pośród morza zboża, malownicze fragmenty zagród, to wszystko, co urzekało i urzeka artystów, którzy decydują się urok polskiej wsi przelać na papier w formie literackiej bądź malarskiej; sztuka ludowa w drewnie, świątki – rzeźby przedstawiające polskich świętych i błogosławionych (św. Maksymilian Maria Kolbe), wielkich Polaków (Mikołaj Kopernik) czy też naturę (ptaki, drzewa, ludzie), ukazujące łączność wsi z narodową kulturą i jej w niej miejsce.

Wystawa składa się z 40 plansz formatu 70 x 100.

Facebook

YouTube