Listy Emigrantów z Brazylii i Stanów Zjednoczonych 1890-1891

Witold Kula, Nina Assorodobraj-Kula, Marcin Kula

Cena: 30.00 

Kategoria:

Opis

Warszawa 2012, s. 717.

Z przedmowy Witolda Kuli:

Żaden z listów, które trafiły do piwnicznej skrzyni, a tym samym żaden z listów pomieszczonych w niniejszym tomie, nie doszedł do adresatów. To właśnie nadaje lekturze tych listów akcent dramatyczny. Małżeństwa rozbite, zaufanie braterskie zawiedzione, rodzice przed śmiercią niepożegnani – setki tragedii indywidualnych zlewają się w wielki dramat społeczny: dramat ludzi, którzy bez swej winy stawali wobec zadań, do jakich społeczeństwo ich nie przygotowało. Pamięć o tym, że żaden z publikowanych tu listów nie dotarł do odbiorców, towarzyszyć musi ich lekturze od pierwszej do ostatniej strony. Listy nie doszły do adresatów, ale miały innych, uważnych czytelników. Że były uważnie czytane – o tym świadczą chociażby liczne podkreślenia czerwonym lub niebieskim ołówkiem carskiego cenzora. Podkreślone są przede wszystkim miejsca dotyczące sprowadzania rodzin, przesyłania „szyfkart”, zachęcające do emigracji.

List 38:

„Sant Matejo, 1 sticznia 1891 roku.

Niech ten list nie przestómpiprogajaśpochfali Boga niech bęndziepochfalóny Jezus Hristus.

Pióro w rękechfitam i z wamysie witam, do stołu siadomy i z wamygadomy.

Kochana droga matko i kochane szostry i braczaj [= bracia], donosim wam f tych pare słowach o nasim powodzeniu. Jesteśmy dzięka Bogu Najwiśsemu zdrowi, czego i wam z łaski Boga życzym, zdrowia jak najlepśego. Kochana matko i szostry i braczaj, teras wam opisujem o nasejpodrózy na wodzie. Byliśmy piersie dnie chorzy, żem głowy bez trzy dńyńy mogli uńescz, jak żem się przyzwiczujeli tom późńej byli dzięka Bogu zdrowi, tylko nam sie mocno uprzykrzyło, jechaliśmy 4-tery niedziele, czasem i któri dzień stojelikeńś koło jaki wispi, gdzie węgle ładowali, a tak sie mocno kucziło bośmy ne widzieli jak woda, a niebo. Dostaliśmy cało droge dobrze jeścz, mńesa i chleba dosicz, także i innichrozmaitich potraf, ale nam sie te życze mocno ukucziło, bo bez kfasu tylko fsiśtko słodko. Kochana, droga matko i kochane siostry i braczaj, jeżeli mata sposób i życzeńe to przyjeżdziajta, to tuta mata lepi. Dostaliśminaśe role odzielóne, mam wiency jak cztery włóki polske ładnego lasu, ten sobie wycziszczamy i sadzim.

Kochana matuchno, jak szewybierzeta to przywieśta ze sobo od fsystkego zboża i innego śewu co tylko f Polsce śe rodzi, bo my mamy fśyscy na ty roli dobrze wyżywieńe. Jeżeli was pan Jezus szcześliwie bez grańyce przeprowadzi bo tam najgorszy przes te całe droge, bo nas złapali na granici, żeśmimuśeliostatńepoduśkeoddacz. Kochana matuchno i kochane szostri i bracza zabierajta ze sobo co bęńdzieta mogli i pośczel, jeno siestrzesta na granicy, żeby wam nie odebrali, nie słuchajtanykogo bo choćbiszta jak najwiencej brali to was nic ńekostuje w Bremach, choć bęndochczeli od was zapłate to ńedajta nic, choćbiśtamnieli to mówta, że nic ni mata, a jeżeli chceczejechacz to na kolej na biljety na każdoosobe po 10 rubli. Kochana droga matuchno i kochane siostry i braczaj, starajczesie i proscze Boga, żebym sie f krótce zobaczycz mogli, bo mńemoćno tęskno, rada bym was w jednej godzińe zobaczyła. Jak ten list dostańecze co daj Boźe, to nam zaraz odpiścze. Teraz zakóńczamy ten list i żegnamy sie z wamy f timliszcze Kochana matko i Kochane siostre i braczaj także i SzostreAntóninie i fsystkeznajómki…”

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 day 17 hours ago

📣Przyłączyliśmy się do akcji "Weekend seniora z kulturą". Zachęcamy do wizyty w naszym muzeum w dniach 01-02 października w godz. 09-15 i obejrzenia stałych ekspozycji

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

2 days 13 hours ago

👉Prowadzi się gospodarkę jak najbardziej rozrzutną. Zastosowano system terroru i represji (…) Wypowiedziano rzekomą walkę partyjniactwu, a tymczasem partyjność sanacji ogarnęła wszystko (…) Trzeba państwo

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

4 days 12 hours ago

◼️◾️26 września 1944 r. został przez gestapo aresztowany w czasie pacyfikacji podwarszawskiego Międzylesia 👉Stanisław Miłkowski (ur. 6 czerwca 1905 r. w Sikorzycach, pow. Dąbrowa Tarnowska),

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 week 1 day ago

🌼🌸🌻Kontynuujemy prezentację prac biorących udział w wystawie "Kwiaty polskie w akwareli" mającej miejsce w Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego. Kolejne akwarele pokażemy w następnych postach.

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 week 3 days ago

Zapraszamy do zapoznania się prelekcją dyrektora MPHRL dr Janusza Gmitruka poświęconej Franciszkowi Kamińskiemu, wybitnemu działaczowi ruchu ludowego, generałowi dywizji Wojska Polskiego, komendantowi głównemu Batalionów Chłopskich,

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 week 5 days ago

◼️17 września 1946 r. za tzw. działalność antypaństwową władze bezpieczeństwa aresztowały w Krakowie: Stanisława Mierzwę - sekretarza NKW PSL, Stanisława Marcinkowskiego - prezesa Spółdzielni Wydawniczej

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 week 6 days ago

⬛️83 lata temu 17 września 1939 r. Związek Sowiecki napadł na Polskę. Pragnąc upamiętnić to tragiczne wydarzenia zapraszamy do wysłuchania referatów poświęconych ofiarom sowieckiej agresji,

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 week 6 days ago

Skąd się wzięła 🇺🇦 Ukraina? Od kiedy można mówić o istnieniu państwa ukraińskiego? Jakie były jej losy na przestrzeni dziejów? Zapraszamy do obejrzenia 🎥 cyklu

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

2 weeks 14 hours ago

📌22 września 2022 r. o godz. 17:00 w Muzeum Regionalnym w Częstochowie przy ulicy. M. Konopnickiej rozpocznie się wernisaż wystawy "Powstanie zamojskie", na które serdecznie

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

2 weeks 1 day ago

🌼🌸🌻Wyśpiewane przez artystów, wytęsknione przez Polaków na emigracji. Symbol szczęścia, miłości, ale i pożegnania. W polskich kwiatach, które stały się tematem pleneru malarskiego w Przewięzi