Listy Emigrantów z Brazylii i Stanów Zjednoczonych 1890-1891

Cena: 45.00 

SKU: 66 Kategoria:

Opis

Witold Kula, Nina Assorodobraj-Kula, red. Marcin Kula, Warszawa 2012, s. 717.

Seria: Biblioteka Iberyjska

 

Z przedmowy Witolda Kuli:

„Żaden z listów, które trafiły do piwnicznej skrzyni, a tym samym żaden z listów pomieszczonych w niniejszym tomie, nie doszedł do adresatów. To właśnie nadaje lekturze tych listów akcent dramatyczny. Małżeństwa rozbite, zaufanie braterskie zawiedzione, rodzice przed śmiercią niepożegnani – setki tragedii indywidualnych zlewają się w wielki dramat społeczny: dramat ludzi, którzy bez swej winy stawali wobec zadań, do jakich społeczeństwo ich nie przygotowało. Pamięć o tym, że żaden z publikowanych tu listów nie dotarł do odbiorców, towarzyszyć musi ich lekturze od pierwszej do ostatniej strony. Listy nie doszły do adresatów, ale miały innych, uważnych czytelników. Że były uważnie czytane – o tym świadczą chociażby liczne podkreślenia czerwonym lub niebieskim ołówkiem carskiego cenzora. Podkreślone są przede wszystkim miejsca dotyczące sprowadzania rodzin, przesyłania „szyfkart”, zachęcające do emigracji”.

List 38:

„Sant Matejo, 1 sticznia 1891 roku.

Niech ten list nie przestómpi proga jaś pochfali Boga niech bęndzie pochfalóny Jezus Hristus.

Pióro w ręke chfitam i z wamy sie witam, do stołu siadomy i z wamy gadomy.

Kochana droga matko i kochane szostry i braczaj [= bracia], donosim wam f tych pare słowach o nasim powodzeniu. Jesteśmy dzięka Bogu Najwiśsemu zdrowi, czego i wam z łaski Boga życzym, zdrowia jak najlepśego. Kochana matko i szostry i braczaj, teras wam opisujem o nasej podrózy na wodzie. Byliśmy piersie dnie chorzy, żem głowy bez trzy dńy ńy mogli uńescz, jak żem się przyzwiczujeli tom późńej byli dzięka Bogu zdrowi, tylko nam sie mocno uprzykrzyło, jechaliśmy 4-tery niedziele, czasem i któri dzień stojeli keńś koło jaki wispi, gdzie węgle ładowali, a tak sie mocno kucziło bośmy ne widzieli jak woda, a niebo. Dostaliśmy cało droge dobrze jeścz, mńesa i chleba dosicz, także i innich rozmaitich potraf, ale nam sie te życze mocno ukucziło, bo bez kfasu tylko fsiśtko słodko. Kochana, droga matko i kochane siostry i braczaj, jeżeli mata sposób i życzeńe to przyjeżdziajta, to tuta mata lepi. Dostaliśmi naśe role odzielóne, mam wiency jak cztery włóki polske ładnego lasu, ten sobie wycziszczamy i sadzim.

Kochana matuchno, jak sze wybierzeta to przywieśta ze sobo od fsystkego zboża i innego śewu co tylko f Polsce śe rodzi, bo my mamy fśyscy na ty roli dobrze wyżywieńe. Jeżeli was pan Jezus szcześliwie bez grańyce przeprowadzi bo tam najgorszy przes te całe droge, bo nas złapali na granici, żeśmi muśeli ostatńe poduśke oddacz. Kochana matuchno i kochane szostri i bracza zabierajta ze sobo co bęńdzieta mogli i pośczel, jeno sie strzesta na granicy, żeby wam nie odebrali, nie słuchajta nykogo bo choćbiszta jak najwiencej brali to was nic ńe kostuje w Bremach, choć bęndo chczeli od was zapłate to ńe dajta nic, choćbiśta mnieli to mówta, że nic ni mata, a jeżeli chcecze jechacz to na kolej na biljety na każdo osobe po 10 rubli. Kochana droga matuchno i kochane siostry i braczaj, starajcze sie i proscze Boga, żebym sie f krótce zobaczycz mogli, bo mńe moćno tęskno, rada bym was w jednej godzińe zobaczyła. Jak ten list dostańecze co daj Boźe, to nam zaraz odpiścze. Teraz zakóńczamy ten list i żegnamy sie z wamy f tim liszcze Kochana matko i Kochane siostre i braczaj także i Szostre Antóninie i fsystke znajómki…”

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 day 13 hours ago

💚Pragniemy poinformować, że nasza publikacja "Mała encyklopedia Polonii francuskiej" autorstwa Zbigniewa Andrzeja Judyckiego otrzymała wyróżnienie Nagrody KLIO w kategorii edytorskiej, przyznawanej przez Porozumienie Wydawców Książki

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

5 days 16 hours ago

💚🎥Serdecznie zapraszamy do obejrzenia zrealizowanego w poetyckim klimacie filmu promującego książkę 👉Urszuli Furman "Norwida światy równoległe".

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 week 1 day ago

◼ Pragniemy przedstawić kolejny obiekt z naszej plenerowej galerii. Jest nim projekt pomnika z roku 1963 wyrzeźbionego w kamionce przez Jana Ślusarczyka, zatytułowany „Małżeństwo”. Docelowa

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 week 2 days ago

💚🎥Serdecznie zapraszamy do obejrzenia relacji z Czwartkowego Spotkania z Książką im. Ryszarda Miazka. Rozmowa dotyczy 📗publikacji „Jan Siwiec (1891 – 1961) w panoramie dziejów”. Autorami

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 week 3 days ago

Minął już jakiś czas od konferencji poświęconej 👉Maciejowi Ratajowi, mimo to pragniemy zaprezentować filmową relację z tego wydarzenia. Uważamy, że należy przy każdej pojawiającej się

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 week 4 days ago

Na prośbę 🚂 Stacji Muzeum - dawne Muzeum Kolejnictwa w Warszawie oraz pragnąc wesprzeć działania jednostek muzealnych na terenie województwa mazowieckiego, zapraszamy na spotkanie poświęcone

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

1 week 5 days ago

🇵🇱11 listopada 2021 r. delegacja pracowników MHPRL na czele z dyrektorem Januszem Gmitrukiem i wicedyrektorem Jerzym Mazurkiem, złożyła kwiaty pod pomnikiem Wincentego Witosa w Warszawie🍀💚🍀

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

2 weeks 1 day ago

Zapraszamy do obejrzenia fotorelacji spotkaniu z okazji 🇵🇱 Święta Niepodległości 💥 100. rocznicy zakończenia zwycięskiej wojny polsko-bolszewickiej oraz 🏛 20. powstania Stowarzyszenia Muzeum Policji. ◼️Uroczystość

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

2 weeks 2 days ago

⚔️🍀🇵🇱 Działania polityczne ludowców, zmierzające do uobywatelnienia chłopów, były nową formułą walki o niepodległość Polski odzyskanej w imię ludu i dla ludu. Wszelkie inicjatywy i

Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

2 weeks 3 days ago

🍀🔥🍀 Zanim przejdziemy do jutrzejszej, niezwykle ważnej rocznicy w historii Polski, pragniemy zaprezentować 🎥 filmową relację z obchodów 81. rocznicy utworzenia Batalionów Chłopskich, jakie miały