Poniedziałek - piątek 8:30 - 15:30
Lokalizacja
Al. Wilanowska 204
02-730 Warszawa
80 zł
Warszawa 2026, s. 442[2].
Paweł Edward Mierzwa – absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Uniwersytetu Warszawskiego. Doktor nauk humanistycznych w dyscyplinie historii. Autor artykułów i prac naukowych dotyczących historii powiatu tarnowskiego w XIX i XX wieku. Zajmuje się badaniami nad historią lokalną regionu tarnowskiego oraz popularyzacją wiedzy o dziedzictwie historycznym.
,,[…]Publikacja dr. Pawła Edwarda Mierzwy powstała w wyniku benedyktyńskich badań nad rodem Sanguszków. Bogata bibliografia, archiwalia, dokumenty, wspomnienia, monografie i prasa świadczą, iż warsztat naukowy, na którym oparł swoje badania, był bardzo solidny i pozwalał na stawianie wniosków, uogólnień i tez, które znajdowało pokrycie w literaturze przedmiotu. Publikacja Pawła Mierzwy jest naukowym, spokojnym i obiektywnym obrazem funkcjonowania ekonomicznego wielkiego koncernu ziemiańsko-przemysłowego, po którym pozostały tylko pięknie zachowane dwory – obraz świetności tego rodu, którego pamięć przetrwa dzięki Drwalowi z lasów Sanguszki – Wincentemu Witosowi, którego Muzeum w jego domu rodzinnym i kaplica na cmentarzu parafialnym jest miejscem pielgrzymek ludowców każdego roku w rocznicę jego śmierci 31 października (Zaduszki Witosowe). Najnowsze dzieje rodu Sanguszków zostały utrwalone w niniejszej publikacji. Zapraszamy do jej lektury. I pamiętajmy o prawdzie, iż młyny historii mielą powoli, ale dokładnie.[…]”.
fragmenty z Przedmowy dr. J. Gmitruka
Spis treści
Wykaz skrótów…
Dr Janusz Gmitruk, Przedmowa do monografii Hrabstwo Tarnowskie książąt Sanguszków w XIX i XX wieku….
Wstęp…
Rozdział 1. Z dziejów rodu książąt Sanguszków…
1.1. Rodowód Sanguszków – antenaci…
1.2. Losy rodu i jego rola w okresie zaborów…
1.3. Ostatni właściciel majątku w Gumniskach..
Rozdział 2. Struktura majątkowa, zarządzanie oraz stan finansowy dóbr…
2.1. Stan posiadania majątku na Wołyniu…
2.2. Zarządzanie Hrabstwem Tarnowskim…
2.3. Struktura dóbr…
2.4. Stan finansowy…
2.5. Dzierżawy..
Rozdział 3. Stan zatrudnienia, uposażenia, zabezpieczenie socjalne pracowników…
3.1. Administracja…
3.2. Pracownicy działu rolnego…
3.3. Pracownicy sektora leśnego…
3.4. Pracownicy zakładów przemysłowych…
3.5. Obsługa pałacu, stajni pałacowej i ogrodu…
3.6. Świadczenia socjalne i emerytalne pracowników…
3.7. Opieka zdrowotna…
3.8. Kradzieże pracowników i sprawy sądowe…
Rozdział 4. Gospodarka roślinna i hodowlana w majątku…
4.1. Produkcja roślinna…
4.2. Szkółki drzewek…
4.3. Hodowla zwierząt…
4.4. Stadniny koni…
4.5. Udział w wyścigach, wystawach i konkursach hodowlanych…
4.6. Melioracje gruntów…
Rozdział 5. Gospodarka leśna i stawowa…
5.1. Organizacja dóbr leśnych…
5.2. Stawy rybne…
Rozdział 6. Funkcjonowanie zakładów przemysłowych…
6.1. Kopalnia…
6.2. Fabryka dachówek…
6.3. Cegielnie…
6.4. Tartaki, stolarnie i zakład produkcji parkietu…
6.5. Browar…
6.6. Gorzelnie…
6.7. Młyny…
Rozdział 7. Powstanie i rozwój siedzib Sanguszków…
7.1. Rezydencje i pałace…
7.2. Rezydencja w Gumniskach…
7.3. Pomniki i grobowce…
Rozdział 8. Rola obywatelska i społeczno-kulturalna Sanguszków…
8.1. Aktywność publiczna w regionie oraz mecenat…
8.2. Przedstawiciele ruchu ludowego i socjalistycznego wobec Sanguszków…
8.3. Krytyczne opinie o Sanguszkach jako pracodawcach…
8.4. Archiwa i biblioteki rodowe…
8.5. Zakładanie przedszkoli…
8.6. Fundacje szkolne…
8.7. Świadczenia na rzecz Kościoła…
8.8. Działalność charytatywna…
Rozdział 9. Zniszczenia z okresu I wojny światowej i parcelacja gruntów…
9.1. Zniszczenia wojenne…
9.2. Parcelacja gruntów…
Rozdział 10. Likwidacja majątku Sanguszków i ślady jego istnienia…
10.1. Okupacja niemiecka…
10.2. Likwidacja majątku…
Zakończenie…
Aneks fotograficzny…
Aneks źródłowy…
Wykaz tabel…
Wykaz rysunków..
Bibliografia…
Indeks osobowy…
